Report on Māori meeting




107

koutou, na matou katoa ena. Kotahi
tonu te tu o a matou whakaaro, koia
tena. He iwi nui te Pakeha, he iwi
rahi, he mano; tena ko matou whaka-
maori nei, he tokoonua matou he iwi
iti. Na, ki te tahuri mai nga Pakeha
ki a matou whawhai ai, ka tu atu matou
ki te whakaora i a matou. Na, ko au
nei, he tamariki au; heoi, e tu ana au
ki konei ki te ki atu ki a koutou, kia
rangona e koutou te whakaaro a nga
tamariki a toku iwi; a ka rite hoki a
ratou whakaaro ki enei kua kiia atu nei
ki a koutou i naianei. Ae, kua tika te
korero nei, kua rite; ae, rite rawa ki
nga whakaaro a o matou ngakau katoa.
Na, e tika ana kotahi tonu to matou
hapu, matou ko te iwi e whawhai ana
mu ki Taranaki; heoi, ma kona ka
aha? Waiho atu ratou ki kona. Tenei
ke ta matou hiahia ko te noho marie
anake. E ahei ano i au te korero mo
enei nga tangata i au nei; ekore au e
korero mo era atu, kaore au e matau
ana ki a ratou whakaaro. Tena ko
matou, he Pakeha anake matou. Na,
ko era hoki i Wairarapa kia penei ratou
me matou nei. No nga kuraruraru
kua puta ki Taranaki, no ratou ake ena.
Ekore au e pai ki te ki e, No te mea
he iwi tahi matou ko te iwi e whawhai
mai nei, me pera hoki matou. E,
kaore tena ki au. Ma ratou e noho
atu, whakaoti ai i ta ratou na mahi.
No ratou ano te take he i ai nga ku-
raruraru i hui mai ai tatou inainanei.
Etira ekore matou e mahara kore ki
nga mahi o Taranaki. Kua rapa hoki
e matou, no wai ranei te he, no te
Maori ranei no te Pakeha ranei,—no te
taku whakaaro, ma nga Maori o Wai-
rarapa e u mai ki a tatou. Na, ki te
pai tetahi o matou kia whakatupu hoia,
tenei taku kupu ki a ia, Haere atu e
whawhai; a ka penei ano pea te ki a
nga Pakeha. Tenei hoki, na, ki te
haere mai etahi ki konei whawhai ai,
ka tu tahi atu nga Maori me nga Pake-
ha ki a ratou. Ki te tohe mai ratou ki
te patu i te Pakeha, me tohe mai hoki
ki te patu i te Maori. Heoti auo aku
kupu."

Na, ka whakatika a NOPERA TE
NGIHA, ka ki:—"Tena koutou e aku
hoa. Tenei kua hui mai tatou ki konei,
kia korerotia atu a tatou a tatou wha-
kaaro ki enei nga Pakeha nona nga pai
ki a tatou i nga tau kua pahemo atu.
Na, kua hui mai nga Maori ki konei,
no ia wahi no ia wahi, no te ki e, Ma
runga i te tikanga o te whakapono tenei
hui. Na, kua kiia mai e Matini te
Whiwhi, "Kia piri tonu kiri te
ture a Te Atua ki te ture a te tanga-
ta." Na, e hoa ma, kaore au e pai ana
ki te ara rua. Heoi ano taku e pai
nei, Ko te piri tonu ki te Pakeha, aa
mate noa. Ka mutu taku korero."

Na, te whakatikanga o HORO-
MONA ki runga, ka ki:—"Tena kou-
tou, e nga Pakeha. Tenei ano aku
whakaaro kei roto tonu i au. Whaka-
rongo mai ki au. Na nga Pakeha nga
pai ka mino noa atu i mau mai ki tenei
whenua, koia matou i nui haere ai i
piki ai ki runga noho ai. Koia kau te
atawhai a Te Atua ki te Kuini o Inga-
rani! Mau tonu tupa tonu rahi tonu!
Tenei, kua korero au i te Kupu a Te
Atua, e mea ana, Kia aroha tatou te-
tahi ki tetahi; koia au ka hiahia nei
kia noho tonu au i runga i te rongo mau
i te marie me nga tangata katoa. Heoti
ano ta matou korero; na matou tahi
hoki tenei whakaaro. Ki te mea hoki
ka he tetahi o tenei iwi maori o matou
nei, ma koutou whakapakeha e mahara
a matou korero. Heoi ano aku."

Katahi ka whakatika a PARAKAIA
ki runga, ka ki:—"Tena koutou e nga
rangatira Pakeha o poneke nei. Tena
koe, e Te Petetona. Na, ko enei ko
nga rangatira Maori e noho tonu nei i
roto i a koutou, kua korero ratou i a
ratou whakaaro. Na, ko matou hoki i
haere mai i tawhiti hei ki atu hoki ki a
koutou i a matou whakaaro. Ka pai
ra tenei hui: ma te penei ka kotahi
tonu ai tatou. Kotahi ki te whakaaro,
kotahi ki te mahi. Tenei ano te ki ake
a toku ngakau, ara, Kia kaha tatou ki
te mahi pai ki te mahi tika; ae, kia
panaia atu ki waho te mahi he me tona
kuaretanga. E ta ma, ekore matou e
hoki ki era mahi kua oti i a matou
te whakarere. Tenei, kua mahia e Te
Atua he mahi pai i roto i a tatou. Kia
kaha koutou e nga Pakeha ki te mahi
pai, mo a te putanga mai amua o te aha
o te aha e he ana, ka kaha ai tatou ki
te takahi, kia noho tonu ai te marie ki a
tatou, kia mou tonu ai hoki te mana o
Te Atua ki a tatou, Na, toku korero
tenei e hoa ma, e nga Pakeha."

Ka mutu ta Parakaia, ka whakatika
a TE MANIHERA, ka ki:—"Na,
kua kitea a matou whakaaro katoa;—
kua pai noa te whakaputanga ki waho.
Kotahi tonu matou ko te Pakeha; koia
ka tika ai kia haere mai matou ki tenei



Next Page →



Online Sources for this page:

PDF PDF Hawke's Bay Provincial Gazette 1860, No 20





✨ LLM interpretation of page content

🪶 Report on the public meeting in Wellington regarding Taranaki affairs (continued from previous page)

🪶 Māori Affairs
Wellington, Māori meeting, Taranaki, speeches, Nopera Te Ngiha, Horomona, Parakaia, Te Manihera
6 names identified
  • Nopera Te Ngiha, Speaker at the meeting
  • Matini Te Whiwhi, Referenced as a speaker
  • Horomona, Speaker at the meeting
  • Parakaia, Speaker at the meeting
  • Te Petetona, Addressed as a Pakeha leader
  • Te Manihera, Speaker at the meeting