Maori Affairs Regulations




2244
THE NEW ZEALAND GAZETTE.
[No. 81

(3.) Ka inu ia, ka mea ranei kia inu tetahi atu tangata,
i te waipiro i roto i tetahi whare runanga, whare
karakia, whare ranei o te katoa.

A, ko taua tangata me whiu ki te moni, kia kaua e iti iho
i te rima hereni, kia kaua e neke atu i te kotahi pauna mo
te hara tuatahi, a, kia kaua e neke atu i te rua pauna mo ia
haranga i muri iho.

(E.) Rehitatanga-Kuri.

(Tekiona 16, Rarangi 7.)

  1. Ko te utu mo te rehitatanga o te kuri a tetahi Maori
    i roto i te takiwa, kua neke atu i te ono marama te pakeke,
    e rima hereni.

Engari ko te utu mo te rehitatanga o nga kuri e meatia
ana hei mahi hipi anake, kau anake ranei, hei patu rapeti
anake, titi anake ranei e rua hereni me te hikipene mo te
kuri kotahi.

  1. Me utu te moni rehita, a me rehita te kuri ki te Tari
    o te Kaunihera, ki nga tangata ranei e whakamanaia i raro i
    te hiiri o te Kaunihera hei kohi i taua moni, a hei rehita kuri.

(F.) Nga Kararehe Haereere noa.

(Tekiona 16, Rarangi 8.)

  1. Te tangata e tuku ana i tana kau, hoihio ranei, i etahi
    atu kararehe ranei kia haere noa i roto i Waikouaiti me
    Moeraki kainga Maori i runga ranei i nga tiriti o aua kainga
    Maori ka whiu, ki te moni kaua e neke ake i te kotahi hereni
    mo te kau kotahi hereni mo te hoihio ranei.

(G.) Nga Hooka.

(Tekiona 16, Rarangi 13.)

  1. Me pa enei tikanga whakahaere e whai ake nei ki nga
    Inia, ki nga Ahiria, me era atu tangata harihari haere i
    te taonga hei hokohoko ki roto ki nga kainga Maori o roto o
    te takiwa ara:—

(1.) Kia whiwhi rawa taua tangata ki te raihana a te
Kaunihera ka ahei ai ki te hokohoko taonga i roto
i nga kainga Maori o te takiwa.

(2.) Ko taua raihana me penei i te Ahua B, a ka whai-
mana mo te takiwa katoa o te Kaunihera a ko
te utu mo taua raihana kia rua pauna.

(3.) Ka ahei te Tiamana, te Karaka ranei o te Kaunihera,
tetahi ranei o nga mema o te Kaunihera i whaka-
manala e te Kaunihera hei pera ki te whakaputa
i taua raihana.

(4.) Ko nga moni katoa e utua ana mo nga raihana me
tuku ki te tari o te Kaunihera.

(5.) Me rehita e te Hekeretari te ingoa me te kainga o
te tangata e whakaputaina ana he raihana, ko
taua rehita me puare ki nga tangata katoa e
hiahia ana kia kite, ko te utu mo te kitenga,
kotahi hereni.

(6.) Ki te pokanoa te tangata kaore ona raihana ki te
hokohoko taonga i roto i nga kainga Maori o te
takiwa ka whiu ia ki te moni kia kaua e neke
ake i te rima pauna.

(7.) Ka ahei te Kaunihera ki te whakakore i te raihana
o tetahi tangata hooka ina pono te whakaatu he
tangata tino haurangi ia, kua whiu, ranei ia e
te ture mo te tahae mo tetahi atu hara ranei.

  1. Ka ahei te Tiamana, te Karaka ranei, tetahi mema
    ranei o te Kaunihera, te Tiamana ranei o te Komiti Marae o
    tetahi kainga, kei reira nei tetahi hui e tu ana, ki te whaka-
    puta raihana ki tetahi tangata e hiahia ana ki te harihari
    haere i etahi taonga hei hokohoko mana i taua hui, ko te
    utu mo taua raihana kia rima hereni mo te ra, engari ki
    kaua e neke atu i te tekau hereni mo te takiwa katoa o te
    hui. Ko te mana o taua raihana mo te wa anake o taua
    hui, kaua e roa atu. Ki te harihari haere tetahi tangata i
    te taonga hei hokohoko mana i taua hui, a kaore ona raihana
    penei, kaore ranei ona raihana i raro i etahi atu o nga tika-
    ga-whakahaere i runga ake nei, ka ahei kia whiu ia ki te
    moni kia kaua e neke atu i te rua pauna.

(H.) Te Kai-tupeka.

(Tekiona 16, Rarangi 14.)

  1. Ka whai hara te tangata, ahakoa he Pakeha he Maori
    ranei, e hoko ana, e hoatu ana ranei i te hikareti, i te tupeka,
    i te torori ranei ki tetahi Maori kaore nei ano nga tau i
    eke ki te tekau-ma-rima, a e tika ana kia whiu ia ki te
    moni kia kaua e neke atu i te rima pauna.

  2. Ka whai hara tetahi Maori, kaore nei ano i eke nga
    tau ki te tekau-ma-rima, mehemea ia ka kai i te tupeka,
    i te torori ranei, i te hikareti, i tetahi wahi ranei o te hika-
    reti, a e tika ana kia whiu ia ki te moni kia kaua e neke
    atu i te rua hereni me te hikipene mo te hara tuatahi, kia
    kaua e neke atu i te rima hereni mo te hara tuatoru, kia kaua
    e neke atu i te tekau hereni mo te hara tuatoru, mo ia
    haranga ranei o muri iho.

Nga Komiti Marae.

  1. Ka ahei te Kaunihera ki te tuku i katoa i tetahi ranei
    o ona mana i raro i nga tikanga whakabaere kua whakata-
    kotoria ake nei, ki tetahi Komiti Marae, a hei reira ka whai-
    mana taua Komiti ki te whakahaere i aua mana i roto i tona
    kainga.

  2. Ka ahei te Komiti Marae ki te whiu a ki te whaina
    mo te takahanga i tetahi tikanga whakahaere, engari mehe-
    mea kaore e utua taua whaina i roto i te takiwa i whakaritea,
    me tuku atu e te Tiamana o te Komiti te whakaatu o taua
    takahanga me nga kupu whakamarama o te take me te kore-
    ga i utua te whaina ki te Tiamana o te Kaunihera.

TE KUPU APITI.

Ahua A.

(Tikanga-whakahaere Nama 4.)

Ki a [Ingoa],
[Kainga].

TENA KOE. He tono atu tenei ki a koe kia whakapaia, kia
meatia ranei e koe kia whakapaia to whare i roto i nga ra
e
i muri iho i te taenga atu o tenei panui ki a koe.
A he whakatupato atu tenei ki a koe, mehemea, i muri iho i
te taenga atu o tenei panui ki a koe, ka kore koe e rongo, ka
turi ranei koe i roto i te takiwa i whakaritea ki te whaka-
tutuki i te whakahau a tenei panui, tera koe e whiu, kia utu
i te moni kia kaua e neke atu i te kotahi pauna.

I tuhia i te
o nga ra o
, 19
[Hiiri.] o
, Tiamana [Karaka ranei] o te Kaunihera
[o te Komiti Marae ranei].

Ahua B.

(Tikanga-whakahaere Nama 20.)

RAIHANA HOOKA.

KIA mohio koutou kua whakamanaia a
, he tangata
harihari taonga hei hokohoko, ki te hoko haere i ona taonga
i roto i nga kainga Maori o te takiwa o te Kaunihera o
mo te tau kotahi timata atu i tenei ra.

I tukua i raro i te hiiri o te Kaunihera Maori o te
[Hiiri.] Takiwa Maori o
, i te
o
nga ra o
, 19
, Tiamana [Karaka ranei] o te Kau-
nihera o
.

I paahitia enei tikanga-whakahaere i te hui o te Kaunihera
Maori o te Takiwa Maori o Araiteuru, i tu ki Waikouaiti, i te
15 o nga ra o Hepetema, 1902, a i tukua atu i raro i te hiiri
o te Kaunihera.

(L.S.)

TIEMI HIRI,
Tiamana.

Inahoki te hainatanga a te Kawana i tenei ra, te
tekau-ma-iwa o nga ra o Hepetema, tau kotahi
mano e iwa rau ma rua.

J. CARROLL,
Minita mo nga Mea Maori.

Adoption of Child under Section 50 of “The Native Land
Claims Adjustment and Laws Amendment Act, 1901.”

Native Land Court Office,
Wellington, 7th October, 1902.

NOTICE is hereby given that the adoption, particulars of
which are set out hereunder, has been duly registered
by me under the provisions of section 50 of “The Native
Land Claims Adjustment and Laws Amendment Act, 1901.”

R. C. SIM, Registrar.

PARTICULARS OF ADOPTION OF CHILD.

To the Registrar of the Native Land Court, Wellington
District.

I, WIKITORIA KEEPA, of Putiki, Whanganui, the wife of Ru
Reweti, of Putiki, Whanganui, hereby give notice that I
have taken Wiremu Rangitauira Reweti—male—a child of
Ru Reweti and Ngaone Rangitauira, to be my adopted child
according to Maori custom; and I request that such adop-
tion be registered under the provisions of section 50 of “The
Native Land Claims Adjustment and Laws Amendment Act,
1901.”

As witness my hand, this 19th day of July, 1902.

WIKITORIA KEEPA.

Signed by the said Wikitoria Keepa in the presence of—
Joseph Paul, J.P., of Whanganui, and J. M. Fraser, Licensed
Interpreter, First Grade, Auckland.



Next Page →



Online Sources for this page:

VUW Te Waharoa PDF NZ Gazette 1902, No 81





✨ LLM interpretation of page content

🪶 Prohibition of Alcohol at Maori Gatherings and in Maori Townships (continued from previous page)

🪶 Māori Affairs
Alcohol, Prohibition, Fines, Hui, Drunkenness, Public order

🪶 Dog Registration Fees and Regulations

🪶 Māori Affairs
15 September 1902
Dog registration, Fees, Māori district, Sheep dogs, Rabbiters
  • Tiemi Hiri, Secretary of the Māori Council

🪶 Penalties for Allowing Livestock to Roam in Māori Townships

🪶 Māori Affairs
15 September 1902
Livestock, Fines, Waikouaiti, Moeraki, Māori townships
  • Tiemi Hiri, Secretary of the Māori Council

🪶 Licensing and Regulation of Itinerant Traders in Māori Townships

🪶 Māori Affairs
15 September 1902
Itinerant traders, Licenses, Fees, Māori Council, Hawker regulations
  • Tiemi Hiri, Secretary of the Māori Council

🪶 Prohibition of Selling Tobacco to Minors in Māori Communities

🪶 Māori Affairs
15 September 1902
Tobacco, Minors, Fines, Māori district, Public health
  • Tiemi Hiri, Secretary of the Māori Council

🪶 Powers and Functions of Marae Committees

🪶 Māori Affairs
15 September 1902
Marae Committees, Enforcement, Fines, Māori Council, Local governance
  • Tiemi Hiri, Secretary of the Māori Council

🪶 Form of Notice for House Inspection under Regulations

🪶 Māori Affairs
Regulatory notice, House inspection, Māori Council, Marae Committee

🪶 Form of License for Itinerant Traders in Māori Districts

🪶 Māori Affairs
Trader license, Hawker, Māori district, Official form

🪶 Adoption of Child under Native Land Claims Act

🪶 Māori Affairs
7 October 1902
Child adoption, Māori custom, Native Land Court, Whanganui, Registration
  • Wikitoria Keepa, Adopted Wiremu Rangitauira Reweti
  • Wiremu Rangitauira Reweti, Child adopted under Māori custom
  • Ru Reweti, Biological father of adopted child
  • Ngaone Rangitauira, Biological mother of adopted child

  • R. C. Sim, Registrar, Native Land Court
  • Joseph Paul, J.P., Whanganui
  • J. M. Fraser, Licensed Interpreter, First Grade, Auckland
  • J. Carroll, Minister of Māori Affairs